De eerste twee Age of Empires-games zijn real time strategiespellen die een fantastisch evenwicht vonden tussen het beheren van je economie, het uitbouwen van technologie en het verslaan van vijanden. Deel 3… is dat niet.
Zoals we in onze preview al schreven, heeft Age of Empires 3 een flinke remaster gekregen, waarbij het spel grafisch flink is opgepoetst en enkele onfortuinlijke (lees: racistische) verhaalkeuzes uit de oorspronkelijke versie zijn verbeterd. Het is overduidelijk dat de makers de remaster serieus namen en er zo veel liefde als ze konden instaken. Maar soms is liefde niet genoeg. Soms kun je blijven poetsen tot alles glimt, maar is het voorwerp nog steeds fundamenteel lelijk.
Het basisprincipe van Age of Empires is nog steeds aanwezig. Opnieuw bestuur je een nederzetting van een bepaald volk, waarbij jouw nationaliteit bepaalt welke speciale eenheden je kunt produceren en welke spelsystemen tot je beschikking staan. Door het verzamelen van voedsel en goud groeit je gemeenschap, kun je betere gebouwen en betere eenheden bouwen en maak je je klaar voor de eindstrijd tegen je concurrenten op de kaart.

Meer is te veel
Op papier is AoE3 een verbetering van zijn voorgangers: meer volken, meer eenheden, meer keuzes in de tech tree. Er is ook een nieuw spelmechaniek waarbij het verkrijgen van ervaringspunten je de optie geeft om extra bonussen te krijgen. Maar al dat ‘meer, meer, meer’ maakt het spelen van het spel vooral vermoeiend. Ze zeggen wel eens dat ‘minder’ meer is. De ontwikkelaars dachten blijkbaar dat meer dan misschien wel nog meer is. Maar meer is in dit geval echt teveel.
Het bouwen van je nederzetting begint zoals gebruikelijk met een centrum en een paar dorpelingen. Die moet je aan het werk zetten en dingen laten verzamelen zoals goud, eten en hout. Je stuurt een verkenner op pad die de buurt onderzoekt. Tot zover prima. Maar die verkenner moet ook schatten verzamelen, die bewaakt worden door soms heel sterke vijanden. Die vijanden moet je eerst verslaan terwijl op de achtergrond je dorp doordraait. Tot de dorpelingen een bron hebben uitgeput en gewoon blijven staan. Ook als er voldoende andere bronnen in de buurt zijn. Maar ondertussen moet je gebouwen neerzetten. je tech-niveau opwaarderen, meer dorpelingen bouwen, die je ook elk moment moet checken of ze niet staan te lanterfanten. En als je genoeg ervaringspunten hebt krijg je de optie om een levering aan te vragen waarbij je moet kiezen uit een heel nieuwe tech tree. Terwijl ondertussen… pfff.
Op papier lijkt dit misschien nog een normale beschrijving van een rts, ware het niet dat er te veel tegelijk plaatsvindt, dat de menu’s onoverzichtelijk zijn en dat de gevolgen van je keuzes in de leveringen-tech tree (die per volk verschilt!) ook niet duidelijk zijn.
Het is teveel. Teveel, zeg ik je! Waar is de paracetamol?!

Micromanagen
Opmerkzame lezers wijzen misschien op andere rts-en of grand strategy-games waarbij diepgang en keuzes een pluspunt zijn. En dat heeft te maken met de elegantie (of in dit geval, het gebrek eraan) van hoe systemen in elkaar grijpen. Vooral het feit dat je constant alles moet micromanagen en er maar weinig taken zijn die je kan automatiseren, maakt dat je wel heel erg van micromanagen moet houden om hiervan te genieten.
Dat is jammer, want als je een potje skirmish weet vol te houden, én de systemen begrijpt, zie je wel een mooie nederzetting ontstaan, met handelsposten, wegen, muren, markten en wat nog meer. Het is op zich een hele mooie doos speelgoed waar je een eigen wereld mee kan opzetten. En waarbij veldslagen soms ook nog best leuke momenten opleveren. Soms, omdat het (weer) een heleboel gedoe is om een sterk leger op de been te brengen, die in positie te krijgen en om tegelijk nog je economie draaiende te houden.
Het is geen goed teken als je tijdens een spel het gevoel hebt dat je nooit echt grip hebt op wat er op je scherm gebeurt. Dat je steeds achter de zaken aanloopt, en beslissingen moet nemen onder tijdsdruk waar je eigenlijk de gevolgen nooit van kan overzien.

Boem!
Mocht het bovenstaande je toch het idee geven dat dit wél de game voor jou is, is het goede nieuws dat er heel veel content aanwezig is. Volledige verhaalmissies, nieuwe historische uitdagingen en natuurlijk multiplayer skirmishes. Het draait ook allemaal lekker soepel en de nieuwe natuurkundesimulatie zorgt voor interessante effecten bij het opblazen van gebouwen of het met kanonskogels neermaaien van vijandelijke legers. Het is kortom niet alleen maar slecht nieuws.
Maar na vele uren proberen blijft het gevoel hangen dat Age of Empires 3 bij het oorspronkelijke ontwerp de denkfout maakte dat ‘meer en ingewikkelder’ hetzelfde is als ‘leuker’. De beste Age of Empires blijft daarom zonder enige twijfel deel 2. Die is verre te prefereren boven dit goed bedoelde, maar uit zijn krachten gegroeide derde deel.
Age of Empires 3: Definitive Edition is nu verkrijgbaar voor pc.
Meer reviews:
Wat een slechte review, het is meer een eigen mening dan een review over de kwaliteit van de game.
Daarnaast nog vol fouten zoals meer landen terwijl er juist minder landen inzitten.
Maar op die reacties weigert de auteur te reageren.
Het valt me de laatste tijd hier op, dat de redactie pc games wat meer links laten liggen, vooral als ze wat moeilijker te spelen zijn. Een van de grootste pc releases van dit jaar, Wasteland 3 heeft hier niet eens een review gekregen.
Ik denk dat ik deze website beter kan zien als nieuwssite en voor de recensies over pc games maar naar Tweakers ga.
@Corelone Een review is altijd de eigen mening van de reviewer.
@HarryHol Ik vind het toch wel teleurstellend dat je op mensen hun goed onderbouwde mening niet reageert op het punt dat ze proberen over te brengen maar wel steeds blijft herhalen: ‘een review is een mening’ en ‘nee dit stukje wat je zegt is fout’.
Je kunt oprecht beter niet reageren dan steeds niet in te gaan op waar het over gaat en er omheen te dansen. Dit komt zo verkeerd over en dat heb je blijkbaar zelf niet door.
Heel jammer dit :c
@HarryHol Dat is onjuist. Zelf schrijf ik filmrecensies voor IMDB Pro. Als ik alleen zou kijken naar mijn eigen mening dan krijgen alle Western films een tien en alle Romantische films een één.
Ik vond aoe 3 ook een teleurstelling. Vooral de ervaringspunten die je als speler ontvangt vind ik niet passen bij dit type rts.
Natuurlijk is het gegeven cijfer een persoonlijke mening, het is geen meting. Maar als er geen structurele verbeteringen zijn in de gameplay vind ik het cijfer terecht.
@Basboss Het gaat erom dat de fouten die hier gegeven zijn of niet waar zijn (meer landen, want AoE II had er bijna 2x zoveel) of het zijn hetzelfde als AoE II, die de reviewer wel prijst, wat hypokriet is. Vervolgens op deze kritiek punten reageert hij niet of geeft hij puur aan dit is mijn mening, maar als je een mening geeft zekeer een recensie, moet je je mening kunnen onderbouwen wat hier uiterst slecht is gedaan.
Oef weer een uitermate slechte review en meer een opiniestuk. Vond de hands on preview ook al uitermate slecht. De minpunten van de remaster zijn dat de 2 nieuwe civs niet juist gebalanceerd zijn ten opzichte van de andere, dat de AI niet dezelfde aandacht heeft gekregen en dat het spel nog niet erg stabiel is en op iedere pc goed draait. Daarin staat tegenover dat je een uitermate goede game staat de wachten met veel content voor maar 25 euro. Dus de prijs maakt veel problemen goed. Zou hem zelf een 7 geven waar je een puntje bij op moet tellen als je een fan bent van het origineel.
Ben benieuwd of volgens de reviewer Starcraft dan onder cyberbullying valt 🙂 hopelijk leert de reviewer hiervan en gaat hij dit niet wegschuiven onder de mom van fans die het met een roze bril bekijken.
@Ruubj3
ik heb meer aan deze reactie dan aan de ‘review’.
en mensen hun commentaar wegzetten als fantalk raad ik ook ten zeerste af.
@Ruubj3 een review is altijd een opiniestuk.
@HarryHol kan je dan ook de onwaarheden uit je opiniestuk halen?
@HarryHol
Deze game een 5 geven omdat het te veel micromanagement zou zijn is in dit geval ronduit belachelijk. Het is een prima game, ja ook nog in 2020, en een 5 doet de game totaal geen recht.
Ik begrijp dat jij minder plezier beleefde aan de game en dat is helemaal prima, maar dat wil niet zeggen dat iedereen het een 5 zou gaan geven. Aan de reacties hierboven kan je al aflezen dat het diverse mensen in het verkeerde keelgat is geschoten. Ik begrijp dat wel. Dit is niet het cijfer dat deze game verdient en je geeft volgens mij een verkeerd signaal af aan potentiële kopers.
Dit is geen review maar een opiniestuk. En in elke review is een mening verwerkt, dat is logisch, maar deze game wordt afgerekend op zaken waar het niet op afgerekend zou moeten worden.
Reken het dan af op de bugs, dat zou logischer zijn.
@Roolio waar beweer ik dat iedereen het een 5 zou moeten geven? Ik geef de game een 5. Als jij hem wel tof vindt, is dat toch prima?
@HarryHol Het punt hier is dat de argumenten die u gebruikt simpel weg niet waar zijn of ook voorkomen in AoE II die u wel prijst. Dat is simpelweg hypokriet, ook bevestigd dit mijn idee dat u niet gereageert heeft op twee comments die dit ook aangeven, omdat u weet dat het niet klopt.
@HarryHol
Ik vind dat een review de voor en nadelen van de game moeten beschrijven, met in het achterhoofd de doelgroep van de game. Ik vind ook dat het cijfer niet jouw persoonlijke cijfer moet zijn, maar een weerspiegeling van wat de doelgroep er aan zou geven.
Ik heb alleen het origineel gespeeld en het is een AAA titel die inderdaad wat voor en nadelen heeft ten opzichte van het vorige deel. Maar het blijft een AAA titel. En blijkbaar is de remaster niet zoveel anders dan het origineel. Dan kan het cijfer best omlaag omdat de game nu moet opboksen tegen recentere spellen. Maar omdat het hier niet om een recent spel gaat moet ook zwaar meewegen dat spelers die het toen een tof spel vonden dat waarschijnlijk nu ook nog een tof spel zullen vinden.
Een (te) laag cijfer geeft fans van het origineel nu het idee dat de remaster helemaal verprutst is en ik lees nergens dat dat het geval is. Er zijn verbeteringen doorgevoerd en andere zaken zijn verslechterd. Ik, de lezer, zou daar meer over willen weten want dat zijn de zaken waarop in de keuze van aanschaf op baseer. Juist ook omdat ik de game al gespeeld heb en weet hoe ik het origineel ervoer.
Een review is een review. Een opiniestuk is een opiniestuk maar daar dient anders mee om te worden gegaan. In het eerste geval dient de recensent zich ook zeker te verplaatsen in de schoenen van de doelgroep en uiteraard mag daarbij ook wel de persoonlijke voorkeur bij aangegeven worden. Maar in dit geval denk ik dat je daarin wat bent doorgeschoten.
Je moet je ook afvragen wat het doel van de review is. Is het bedoeld voor mensen die de game nog nooit hebben gespeeld? Of voor oud gedienden die vooral willen weten of de game van toen nog (ongeveer) gelijk is gebleven.
Ik denk dat er voor beide groepen iets in moet staan. Een 5 gaat eigenlijk alleen voor de eerste groep iets betekenen.
Waarom wordt AOE 3 benadeeld om dat het te veel resources heeft? Naar mijn weten heeft AOE 2 ook 4 resources. Experience is zelfs niet iets dat je specifiek hoeft te gaan mijnen en je het krijgt met acties in AOE 3.
Naast bovengenoemde heeft AOE 3 minder speelbare culturen dan AOE 2.
Het micromanagen van je villagers zit in elke AOE (dus ook in je geprijsde AOE 2) en je krijgt ook een melding als ze niks doen in 3
Je Explorer die je moet micromanagen is ook verwerpelijk, in age 1 is er vrijwel niks te doen naast villagers maken en je voedsel naar 800 te brengen. Tijd genoeg om de map te ontdekken en zien welke schatten het waard zijn.
“Dat is jammer, want als je een potje skirmish weet vol te houden, én de systemen begrijpt, zie je wel een mooie nederzetting ontstaan, met handelsposten, wegen, muren, markten en wat nog meer.”
Ben ook wel benieuwd welke age of empires jij hebt gespeeld want je kan geen wegen maken in Skirmish en als je meerdere markten maakt, dan snap je age of empires niet. Vind het maar een rare review die dingen afkraakt in AOE 3 maar ondertussen prijst in AOE 2.
@Wintersinwind Precies, dat heb ik ook al gezegd, echt weer typisch AoE III bashed puur omdat het geen kloon is van AoE II.
@Patatjefriet ik zie nu ook jouw bericht van 13.20. Goed om te zien dat het niet aan alleen maar aan mij ligt. Het is zeker niet AoE 2 maar de “problemen” die onze reviewer vertelt in zijn stukje zitten ook allemaal in AoE 2.
De reviewer kon rustig stellen dat de AI, die na 15 jaar wel wat tijd en liefde kon gebruiken om beter naar voren te komen, maar hij moest zich focussen op hoe het te veel micromanament heeft.
Dit is echt klink klare onzin.
Ten eerste is AoE III niet meer meer en meer dan AoE II. U zegt dat er meer landen zijn? Dat klopt niet één google search en je komt er al op. Er zijn juist minder landen om zo het overzichtelijk te houden, weet u hoeveel AoE II heeft? Rond de 30, terwijl AoE III er maar 16 hebben.
Daarbij komt ook nog dat er misschien wel een nieuwe grondstof is gekomen, namelijk experience, maar daar voor is steen weggehaald dus nog steeds hetzelfde in principe. U geeft geen valide argumenten waarom AoE III meer en meer heeft dan AoE II en u vervolgens wel AoE II prijst.
Ten tweede gaat u in op micromanagement, in AoE III is dit juist omlaag gegaan. Waar je in AoE II ziet dat veel goede spelers hun legers opsplitsen binnen 0.5 seconden om zo een katapult te ontwijken of pijlen. Dat spel is veel meer micro intensief dan AoE III, waar de meeste micro ligt in exploren wat juist goed is, omdat in de eerste age je toch niet veel te doen hebt behalve gaan voor de tweede age. Dit zorgt ervoor dat in de tussen tijd de speler wat kan doen.
Dit klinkt al met al weer als gewoon het bashen van AoE III puur omdat het niet een kloon van AoE II is, alle argumenten zijn vergeleken met AoE II hetzelfde terwijl AoE II door u wordt geprezen. In plaats van slappe excusen te geven waarom het een 5 is kunt u ook daadwerkelijk inhoudelijke argumenten geven die niet overeenkomen met ook AoE II die u wel prijst.
Ik kan u garanderen dat u de eerste 5 minuten in AoE II ook niet alles begreep. Daarnaast komen de stappen die u ingewikkeld vond van AoE III bijna precies overeen met de stappen van AoE II
Dan vraag ik me af of Harry bijvoorbeeld een keer Anno 1404 of Anno 1800 heeft gespeeld. Als we het over RTS games hebben waar veel micro managing aan te pas komt zou ik zeker NIET Anno gaan proberen. Dan ben je het volledig kwijt tegen mid-game en end-game ga je nooit bereiken. RTS games zijn niet voor iedereen. Ik bedoel dat je voor bijvoorbeeld een shooter wat minder hoeft na te denken, en gewoon kunt gaan.
Voordeel aan Anno is dat je meer kunt automatiseren. Trade routes bijvoorbeeld. En als je een Iron Mine hebt, dan zullen de werkers gewoon altijd doorgaan (de mijn kan niet leegraken ofzo). Waarom ik toch denk dat Anno veel te veel zal zijn voor Harry, is omdat er weer andere dingen komen kijken bij een game als Anno. Is je iron ore voorraad vol? Of heb je maximaal aantal van een bepaalde resource? Dan doen je workers niets en kost je mijn of boerderij alleen maar geld. Dat gaat niet automatisch uit. Dus moet je weer wat doen. Dan zie je dat 1 van je boten wordt aangevallen door een piraat of competitor, dan moet je ineens een probleem oplossen in 1 van je trade routes, dan merk je dat het brood opraakt en moet je dat oplossen, maar voor meer brood moet je graan hebben, en je eiland is vol, en voor een nieuwe grain farm moet je een ander eiland hebben, maar er zijn geen lege eilanden meer, dus moet je oorlog voeren. Maar je hebt te weinig boten, dus boten maken, maar je hebt geen zijlen meer, dus zijlen maken, maar je hebt geen wol meer, etc. etc. Voor je het weet vergeet je compleet waar je eigenlijk mee bezig was…
Tot je er goed in wordt 😉 en voor je het weet ben je 400 uur verder en heb je 200K inwoners, 100+ trade routes en heb je een machtig rijk gemaakt.
Om heel eerlijk te zijn. AoE3 is zeer simpel vergeleken met Anno 1800. Misschien volgende keer een RTS liefhebber de review laten doen.
@Djobba007 Ik ben dol op RTS en strategie-spellen. Ik speel nog regelmatig Stellaris, en gaf onlangs Crusader Kings 3 een 8. Ik was erg enthousiast over de remaster van C&C.
Maar met al mijn liefde voor het genre, vond ik deze game gewoon niet leuk om te spelen en ik heb geprobeerd zo goed mogelijk te verwoorden waarom niet.
Als jij AoE3 wel tof vindt, prima toch?
@HarryHol Crusader Kinds <3
@HarryHol Stellaris en Crusader Kings 3 zijn beide spellen die werken met turns. Die pauzeren steeds. Dat is dus geen RTS.
C&C is inderdaad een stuk simpeler en gemaakt voor korte en krachtige sessies.
Je review leest oprecht alsof je niet eerder een Age of Empires game gespeeld hebt. De dingen waar je op afgeeft zijn typisch voor AoE en best veel andere RTS spellen zoals bijv. de Empire Earth serie. De review leest daardoor echt vreemd.
Het leest alsof je dit deel van het genre niet leuk vind. Dat kan. Ik vind RTS niet zo leuk (op Anno na) en AoE 3 ook niet. Echter ben je dan misschien niet de juiste persoon om dit spel te reviewen als je jezelf daar niet overheen kunt zetten.
15 jaar geleden gaven jullie dit spel nog een 9, en nu een 5. Grootste minpunt is voor jullie dat er te veel inzit en daardoor ingewikkelder wordt.
Maar dit is exact hetzelfde spel als destijds, Rekenen we nu games af omdat ze te moeilijk zijn, en wij liever korte simpelere potjes willen spelen?
https://gamer.nl/artikelen/review/age-of-empires-3-2/
@CommanderKeen Inderdaad. De charme van een RTS ligt hem voor mij mede in de complexiteit van het beheren van een leger en basis. Ik beleef tot nu toe erg veel plezier aan AoE3 Definitive Edition.
Als veelomvattende strategiegames niet in de smaak vallen op de redactie, laat Gamer.nl dan maar niet aan games als Age of Wonders: Planetfall beginnen :p
@CommanderKeen Het gaat hier wel om twee verschillende reviewers. Omdat ze beide onder Gamer.nl vallen, betekent niet dat ze exact dezelfde mening moeten hebben. Misschien is het cijfer weliswaar te streng, maar ik ben überhaupt geen fan van dat systeem.
@CommanderKeen Opmerkelijk inderdaad, maar dit is de mening van Harry en niet van de vorige schrijver.
Deze gebruiker is verwijderd
@denver Ik denk dat je hier een goed punt hebt; met alle remasters/remakes die wij de laatste jaren (en de komende) om de oren krijgen moeten wij niet vergeten dat er, naast grafische pracht, ook stappen zijn gezet in gameplay. Die stappen zijn moeilijk in het nieuwe jasje te stoppen zonder de fans (meerendeel van de klanten) tegen de schenen te schoppen.
@CommanderKeen Zoals anderen al zeiden: twee recensenten, twee meningen. Daar komt bij: ik bekijk deze game in 2020. Dat is toch echt een andere blik dan in 2005.
Het gebeurt overigens wel vaker dat een game bij release enthousiast wordt onthaald (omdat het bijvoorbeeld de opvolger is van een geliefde titel) en dat je daar later gewoon helderder (zonder roze bril) naar kijkt.
En voor de duidelijkheid: ik reken AoE3 niet af op ’te moeilijk zijn’ maar op ‘nodeloos gecompliceerd zijn’. Dat is een verschil.
Moeilijk is prima. Moeilijk is goed. Maar ingewikkeld enkel om ingewikkeld te doen, is gewoon niet fijn spelen.
@CommanderKeen
Age of Empires 3: Definitive Edition Uitgever Xbox Game Studios…. dus rommel
Had het nou anders geweest, bijvoorbeeld.
Age of Empires 3: Definitive Edition uitgever Sony Interactive Entertainment….. top game, cijfer 9.5
😀
Klinkt net zo moeilijk als next gen consoles, pfoe. Begin me wel zorgen te maken om AoE4, helemaal stil na de trailer een hele tijd terug
Deze gebruiker is verwijderd
@denver Aangepast, thanks!
Deze gebruiker is verwijderd