Het heeft even mogen duren, maar Valve is terug met een nieuwe Steam Controller. Elf jaar na het merkwaardige origineel, een apparaat met twee trackpads en één stick waar een select groepje bij zwoer en de rest stilletjes teruglegde in de kast, ligt er nu een gamepad die er daadwerkelijk uitziet als een gamepad. En die ook zo speelt.
De nieuwe Steam Controller, die op 4 mei voor 99 euro in de (digitale) schappen ligt, is een compleet ander verhaal dan zijn voorganger. Twee TMR-sticks, een fatsoenlijke D-pad, vier face buttons, vier knoppen op de achterkant, twee trackpads, gyroscoop, en een magneetpuck die tegelijk als oplader en draadloze ontvanger dient. Valve heeft duidelijk goed naar de Steam Deck gekeken en gedacht: dit, maar dan zonder scherm en in controllervorm. En dat klopt.
Eindelijk normaal
Het eerste wat opvalt als je de Steam Controller oppakt: hij voelt gewoon goed. De sticks zitten symmetrisch, PlayStation-stijl, en de hele layout is vertrouwd genoeg om er binnen een paar minuten doorheen te navigeren. Met 292 gram is hij iets zwaarder dan een DualSense, maar dat merk je nauwelijks in de praktijk. De grepen zijn slank, de balans zit goed, en na een uurtje Hollow Knight: Silksong vergeet je dat je iets nieuws in je handen hebt.
De TMR-sticks zijn een stap vooruit ten opzichte van wat er in de Steam Deck zit. Geen mechanisch contact, dus geen slijtage, dus geen drift. Na jaren van Joy-Con-ellende en DualSense-gedoe klinkt dat als een sprookje, maar tot nu toe houden ze hun belofte. Ze voelen strak, responsief en solide. De D-pad is stevig en veerkrachtig, beter dan die van de Steam Deck OLED. De triggers hebben prima travel. Niet spectaculair, maar functioneel.
Waar het minder premium aanvoelt: de schouder- en face buttons zijn membraan en vrij onopvallend. Geen klik, geen wow. Wie van een Xbox Elite of Razer Wolverine V3 Pro komt, zal het verschil merken. De vier knoppen op de achterkant zitten precies waar je vingers vallen, wat fijn is, maar de onderste twee druk je soms per ongeluk in als je de controller op je been laat rusten. Klein ongemak, geen drama.
De pads en de gyro
De trackpads zijn kleiner en vierkanter dan op het origineel, en zitten nu onder de sticks in plaats van erboven. Slimme keuze. Ze zijn er als je ze nodig hebt, maar ze komen niet in de weg als je gewoon met sticks speelt. De haptische feedback is subtiel en prettig, een zacht gezoem onder je duim dat net genoeg informatie geeft.
Voor mij persoonlijk zijn de trackpads niet de manier waarop ik in een shooter wil richten. Ik heb het geprobeerd, eerlijk, maar na tien minuten grijp ik toch weer naar de rechter stick. Maar voor cursorbesturing op de desktop, scrollen door webpagina’s of navigeren in een strategiespel als Civilization? Dan zijn ze goud waard. Dota 2 is verrassend speelbaar met een community-layout en de rechter trackpad. En dat is iets wat geen enkele andere controller je geeft.
De gyroscoop is voor de liefhebbers een serieuze troef. Valve heeft capacitieve Grip Sense-sensoren in de handgrepen gestopt, waardoor je de gyro activeert door simpelweg de controller vast te houden. Geen knop indrukken, geen duim op een stick. Gewoon beetpakken en bewegen. Het klinkt als een gimmick, maar voor wie de moeite neemt om het in te stellen, is het de meest intuïtieve manier om precisie-aiming op een gamepad te doen. Ik ben er zelf nog niet helemaal mee bevriend, maar ik snap de aantrekkingskracht.
Steam of niets
En hier zit de grote maar. De Steam Controller is geen PC-controller. Het is een Steam-controller. Zonder Steam doet het ding vrijwel niets. Windows ziet hem als een muis, niet als een gamepad. Wil je een game spelen via de Epic Games Launcher of Battle.net? Dan moet je die game eerst toevoegen aan Steam via “Een niet-Steam-game toevoegen”. Dat werkt, meestal, maar het is gedoe. En voor Xbox Game Pass-games op Windows werkt het helemaal niet, want Microsoft vergrendelt die installaties op systeemniveau.
Voor iemand die alles op Steam koopt, is dit geen probleem. Voor iemand die zijn bibliotheek verspreid heeft over vier launchers, is het een serieuze overweging. Valve wil dat je alles via hun platform doet, en de Steam Controller is daar een bewust onderdeel van. Dat mag je slim noemen of opdringerig, afhankelijk van je humeur.
Opladen als magie
De magnetische oplaadpuck is misschien wel mijn favoriete detail aan de hele controller. Je zwaait het ding in de buurt van de achterkant van de controller en het springt erop, klikt vast, en begint met laden. Geen kabeltje zoeken, geen USB-poort prikken. Gewoon neerleggen en klaar. De puck dient tegelijk als 2.4 GHz draadloze ontvanger, dus je plugt hem in je PC of gedockte Steam Deck en je bent vertrokken.
Batterijduur is uitstekend. Valve claimt 35 uur en na een week intensief testen heb ik het ding niet leeg gekregen. Eerlijk gezegd heb ik het ook niet echt geprobeerd, want die puck maakt opladen zo makkelijk dat je het automatisch doet als je de controller even wegzet. Iedere controller zou zo moeten werken.
En verder?
Wat er mist: een koptelefoonaansluiting. Andere controllers op dit prijspunt hebben er vaak wel een. Ook geen verwisselbare sticks of knoppen, iets wat je bij een Xbox Elite of DualSense Edge wel krijgt. En de polling rate van 250 Hz is aan de lage kant vergeleken met competitieve pads die 1000 Hz halen. Maar goed, dit is geen esports-controller. Dit is een controller voor op de bank.
Wat er wel is: een controller die je complete Steam-bibliotheek toegankelijk maakt zonder muis en toetsenbord. Die comfortabel genoeg is voor lange sessies. Die genoeg extra’s heeft om PC-games te spelen die nooit voor een gamepad bedoeld waren. En die zo makkelijk oplaadt dat je er niet meer over nadenkt.
Valve heeft elf jaar nodig gehad, maar het resultaat is overtuigend. De Steam Controller is comfortabel, veelzijdig en vol slimme details. Dat hij alleen echt tot zijn recht komt binnen het Steam-ecosysteem is de prijs die je betaalt, letterlijk en figuurlijk. Voor wie daar al woont, is dit de beste gamepad die je kunt kopen.
